Wat is ergonomie?

Wat is ergonomie?

De laatste tijd is er weer veel aandacht voor ergonomie? Wat is ergonomie eigenlijk en waarom is dit juist nu weer belangrijk?

Ergonomie is niets nieuws, al in de 18de eeuw schreef de Italiaanse arts Bernardino Ramazzini over werkgerelateerde klachten zoals klachten aan de nek, schouder en arm bij notarissen en schrijvers. Die ontstonden door het verkrampt vasthouden van de pen bij het langdurig schrijven. Nu, ruim drie eeuwen later, zijn deze klachten nog steeds bij een grote groep werkende mensen actueel. De pen is vervangen door moderne hulpmiddelen zoals de computer, maar het veelal repeterende karakter van de werkzaamheden kan dus leiden tot dezelfde klachten.

In die tijd werd dan ook voor het eerst over preventie gesproken. ‘Voorkomen is beter dan genezen’, is sindsdien een veelgebruikte uitspraak. Bij goede preventie van werkgerelateerde lichamelijke klachten speelt ergonomie een grote rol. Ergonomie komt overigens van de Griekse woorden ergos (werk) en nomus (wet). De wetten van werk zouden we kunnen zeggen.

Wetenschap

Ergonomie gaat over de wetenschappelijke studie van het optimaal functioneren van de mens in relatie tot zijn omgeving. Binnen een werkomgeving betekent dit: hoe kan een persoon in een werkomgeving optimaal presteren zonder gezondheidsrisico’s. Daarbij moet de persoon maximaal profiteren van de op de werkplek aanwezige machines, materialen en hulpmiddelen.

En juist bij dit laatste gaat het nu in dit tijdperk vaak mis. Het lijkt erop dat de digitalisering zo snel voortschrijdt dat de persoon zich aan de technologie moet aanpassen. Tot een bepaalde hoogte lukt ons dit wel maar om optimaal te profiteren van de hedendaagse en toekomstige technologie moet deze technologie de mens natuurlijk niet uit het oog verliezen. Alleen als beiden systemen, mens en technologie, op de juiste manier gegevens uitwisselen kan de persoon het maximale presteren. Lukt dit niet dan ontstaan er gezondheidsrisico’s door zowel fysieke als mentale overbelasting. De gevolgen hiervan zijn helaas dagelijks zichtbaar en kent alleen maar verliezers. Gelukkig is de maatschappij zich hier steeds meer van bewust en staat preventie bij overheid en werkgevers steeds hoger op de agenda.

Ergonomie is wéér belangrijk want we weten dankzij de wetenschap steeds meer over het functioneren van de mens. Zo kunnen we proberen de processen en de technologie zo in banen leiden, door bijvoorbeeld hulpmiddelen, dat we kunnen profiteren van de nieuwste techniek zonder gezondheidsschade.
Hierbij zijn er alleen maar winnaars!

Maurice Arets
Register Bedrijfsfysiotherapeut
Adviseur voor Arbeid en Gezondheid